وجود آید می باشد (فرید، 1375).

فرایند کسب مهارت اجتماعی و سازگاری اجتماعی کودکان در روانشناسی و خصوصاً در مبحث شناخت اجتماعی مورد بحث قرار گرفته است. از مهارت اجتماعی تعاریف زیادی شده است. اسلبی و گورا ( 1988، نقل از جمشیدی، 1382) مهارت اجتماعی را مترادف با سازگاری اجتماعی می دانند. از نظر آنان مهارت اجتماعی عبارت است از توانایی ایجاد ارتباط متقابل با دیگران در زمینه خاص اجتماعی، به طریق خاص که در عرف جامعه قابل قبول و ارزشمند باشد.
موفقیت سازشی در مدرسه، خصوصا در دوره ابتدایی مستلزم شایستگی در مهارتهای اجتماعی است. شایستگی های اجتماعی عمده در مدرسه شامل مهارتهایی چون اجتناب از قطع صحبت ها، هنگامی که دیگران صحبت می کنند، برآوردن نیازهای ارتباطی به نحوی که از نظر اجتماعی پذیرفته شده باشند، همکاری با دیگران، صبر کردن برای دیگران و توانایی پیگیری دستورات می باشد ( داناهو و برایان ، 1986، نقل از لرنر ، 1997 ).
با توجه به پژوهش های انجام شده، جای خالی پژوهش هایی که بر تاثیر نوع ارتباط والدین روی کودکان و به ویژه کودکان پیش از دبستان مطالعه کرده باشند، بسیار محسوس است و از آن جایی که در دوران پیش از دبستان تنها عامل پرورش سازگاری اجتماعی کودکان خانواده می باشد، لذا پژوهش حاضر جهت بررسی میزان تاًثیر نوع برخورد والدین هنگام مواجهه با مشکلاتشان بر روی سازگاری کودکان پیش دبستانی آنها می باشد؛ زیرا این قضیه می تواند تاًثیرات دراز مدتی در شخصیت کودکان داشته باشد. بنا بر این پژوهشگر سعی دارد تا این تاًثیر را بررسی کند.
در این پژوهش محقق به دنبال پاسخ علمی به سوالات زیر است:
سؤال اصلی:
1- آیا الگوهای ارتباطی والدین با سازگاری اجتماعی کودکان پیش دبستانی رابطه دارد؟
سؤالات فرعی:
2- آیا الگوی ارتباط سازنده متقابل والدین با سازگاری اجتماعی کودکان پیش دبستانی رابطه دارد؟
3- آیا الگوی ارتباط اجتنابی متقابل والدین با سازگاری اجتماعی کودکان پیش دبستانی رابطه دارد؟
4- آیا الگوی ارتباطی توقع/کناره گیری والدین با سازگاری اجتماعی کودکان پیش دبستانی رابطه دارد؟
5- آیا الگوی ارتباط توقع مرد/کناره گیری زن والدین با سازگاری اجتماعی کودکان پیش دبستانی رابطه دارد؟
6- آیا الگوی ارتباط توقع زن/کناره گیری مرد والدین با سازگاری اجتماعی کودکان پیش دبستانی رابطه دارد؟
فرضیه های پژوهش
فرضیه اصلی:
1- الگوهای ارتباطی والدین با سازگاری اجتماعی کودکان پیش دبستانی رابطه دارد.
فرضیه های فرعی:

 

اینجا فقط تکه های از پایان نامه به صورت رندم (تصادفی) درج می شود که هنگام انتقال از فایل ورد ممکن است باعث به هم ریختگی شود و یا عکس ها ، نمودار ها و جداول درج نشوند.

برای دانلود متن کامل پایان نامه ، مقاله ، تحقیق ، پروژه ، پروپوزال ،سمینار مقطع کارشناسی ، ارشد و دکتری در موضوعات مختلف با فرمت ورد می توانید به سایت  77u.ir  مراجعه نمایید

رشته روانشناسی و علوم تربیتی همه موضوعات و گرایش ها :روانشناسی بالینی ، تربیتی ، صنعتی سازمانی ،آموزش‌ و پرورش‌، کودکاناستثنائی‌،روانسنجی، تکنولوژی آموزشی ، مدیریت آموزشی ، برنامه ریزی درسی ، زیست روانشناسی ، روانشناسی رشد

در این سایت مجموعه بسیار بزرگی از مقالات و پایان نامه ها با منابع و ماخذ کامل درج شده که قسمتی از آنها به صورت رایگان و بقیه برای فروش و دانلود درج شده اند

2- الگوی ارتباط سازنده متقابل والدین با سازش اجتماعی کودکان پیش دبستانی رابطه دارد.
3- الگوی ارتباط اجتنابی متقابل والدین با سازش اجتماعی کودکان پیش دبستانی رابطه دارد.
4- الگوی ارتباطی توقع/کناره گیری والدین با سازگاری اجتماعی کودکان پیش دبستانی رابطه دارد.
5- الگوی ارتباط توقع مرد/کناره گیری زن والدین با سازش اجتماعی کودکان پیش دبستانی رابطه دارد.
6- الگوی ارتباط توقع زن/کناره گیری مرد والدین با سازش اجتماعی کودکان پیش دبستانی رابطه دارد.
اهداف پژوهش
هدف اصلی:
1- تعیین رابطه بین الگوهای ارتباطی والدین و سازگاری اجتماعی کودکان آنها.
اهداف فرعی:
2- تعیین رابطه الگوی ارتباط سازنده متقابل والدین با سازگاری اجتماعی کودکان پیش دبستانی.
3- تعیین رابطه الگوی ارتباط اجتنابی متقابل والدین با سازگاری اجتماعی کودکان پیش دبستانی.
4- تعیین رابطه الگوی ارتباطی توقع/کناره گیری والدین با سازگاری اجتماعی کودکان پیش دبستانی.
5- تعیین رابطه الگوی ارتباط توقع مرد/کناره گیری زن والدین با سازگاری اجتماعی کودکان پیش دبستانی.

6- تعیین رابطه الگوی ارتباط توقع زن/کناره گیری مرد والدین با سازگاری اجتماعی کودکان پیش دبستانی.
اهمیت و ضرورت پژوهش
همه جوامع خواستار سلامت روان و روابط اجتماعی مناسب برای اعضای خود هستند. برای رسیدن به این خواسته باید تا جای ممکن عوامل تاثیر گذار بر بهداشت روان و الگوهای ارتباطی را شناخت. یکی از این عوامل، خانواده و نحوه ارتباطات اعضای آن با یکدیگر است. به طور مثال، ریچرتز و فرانکل ( 1990 ) بیان می کنند که در مقایسه با خانواده هایی که با فرزندان خود مسأله دارند، خانواده های بهینه در بین اعضای خود ارتباطات بازتر و راحت تری دارند که در آن، اعضای خانواده مجالی برای ابراز خود می یابند. از ویژگی های مهارتهای ارتباطی خانواده، قابل یادگیری بودن آنهاست (هارجیه و دیکسون، 2004). در نتیجه، می توان این مهارت ها را در جهت مثبت تغییر داد.
از طرفی دیگر هر فردی برای موفقیت در زندگی روزمره نیاز به مهارتهای اجتماعی دارد، مهارتهای اجتماعی کودکان را قادر می سازد که با همسالان، معلمان و دیگران درست برخورد کنند. احساسات ابراز شده دیگران را به درستی تشخیص دهند و واکنش دقیق نسبت به آن نشان دهند و نیاز ها و تمایلاتشان را به روش های جامعه پسندی ابراز نمایند. قابلیت های اجتماعی دانش آموزان را قادر می سازد، مشکلات احتمالی را به روش های مردم پسندانه ای تشخیص دهند و بر طرف نمایند ( لرنر، 1997، ترجمه دانش، 1384).
بنابراین، با توجه به اهمیت نوع برخورد والدین با مشکلات و تأثیر آن در شخصیت اجتماعی کودکانشان و همچنین خلأ های تحقیقاتی موجود در این زمینه، در این تحقیق سعی شده است تا این تاثیر به صورتی علمی و دقیق مشخص شود. از طرفی دیگر به دلیل اهمیت سازگاری اجتماعی اولیه کودک در روابط اجتماعی آینده اش، به نظر می رسد نیاز مبرمی به چنین تحقیقاتی می باشد.
تعاریف نظری و عملیاتی واژه ها و اصطلاحات
سازگاری اجتماعی:
تعریف نظری: سازگاری اجتماعی عبارت است از انطباق متوالی با تغییرات و ایجاد ارتباط بین خود و محیط، به نحوی که حداکثر خویشتن را به همراه بهزیستی اجتماعی، ضمن رعایت واقعیت های اجتماعی امکان پذیر سازد. به این ترتیب سازگاری به معنای همرنگی با جماعت نیست. سازگاری به معنای شناخت این حقیقت است که هر فرد باید هدف های خود را با توجه به چارچوب اجتماعی و فرهنگی تعقیب نماید ( راجرز ، بی تا، به نقل از محمدی، 1387).
تعریف عملیاتی: در این پژوهش سازگاری اجتماعی متغیری است که توسط پرسشنامه سنجش رفتار سازشی اندازه گیری می شود و کسب نمرات بالا در آن نشانگر سازگاری اجتماعی پایین و کسب نمرات پایین نشانگر سازگاری اجتماعی بالا می باشد.
الگوی ارتباطی:
تعریف نظری: در این پژوهش الگوی ارتباطی زوجین، شبکه های ارتباطی است که از طریق آنها زن و شوهر با یکدیگر به تعامل می پردازند. به آن دسته از شبکه های ارتباطی که به وفوردر یک خانواده اتفاق می افتد، الگوهای ارتباطی گفته می شود.
تعریف عملیاتی: در پژوهش حاضر، نوع الگوی ارتباطی، بر اساس نمره ای که از اجرای آزمون الگوهای ارتباطی که یک ابزار خود سنجی است و الگوهای ارتباطی زوجین را در سه مرحله از تعارض زناشویی بررسی می کند، استفاده شده است.
فصل دوم
مبانی نظری و پیشینه پژوهش
تعاریف ارتباط
درباره ارتباط تعاریف گوناگونی ارائه شده است. واژه ارتباط (Communication) از ریشه لاتین Communis به معنای اشتراک گرفته شده است. به گفته دادگران (1384) این کلمه در زبان فارسی به صورت مصدر باب افتعال به کار می رود که در لغت به معنای پیوند دادن و ربط دادن و به صورت اسم مصدر به معنای بستگی، پیوند، پیوستگی و رابطه کاربرد دارد. در جایی دیگر ارتباط به این شکل تعریف شده است: ارتباط عبارت است از فرایند ارسال و دریافت پیام، با توجه به این تعریف، هر ارتباطی مستلزم حضور دو یا چند واحد اجتماعی است؛ یعنی ارتباط می تواند بین دو یا چند نفر و یک رسانه و … صورت گیرد. هدف اصلی از برقراری ارتباط، انتقال پیام است. این پیام می تواند به صورت کلامی یا غیر کلامی منتقل شود. در واقع پیام را می توان به صورت آشکار یا ضمنی منتقل کرد. هر گونه اشکالی در انتقال پیام می تواند باعث اختلال در ارتباط گردد. برای مثال ممکن است پیام به صورت کامل منتقل نگردد یا اینکه یک نفر پیامی را ارسال کند ولی فرد مقابل مفهوم دیگری را دریافت نماید یا حتی کسی پیامی را بفرستد ولی دیگری هیچ پیامی را دریافت نکند. از این موارد معمولاً به عنوان سوء تفاهم یاد می نمایند. یک ارتباط مؤثر، ارتباطی است که راه را بر سوء تفاهم احتمالی ببندد (سازمان بهداشت جهانی، ترجمه فتی، موتابی، کاظم زاده، عطوفی، 1385). همچنین میر کمالی (1383) در تعریف ارتباط می نویسد: ارتباط فرایندی است اجتماعی که به وسیله آن اطلاعات و افکار و عقاید و احساسات یک فرد یا گروه با زبان یا رفتار مشترک به طرف دیگر انتقال داده می شود، تا سبب تفاهم، هماهنگی، ادراک یا رفتار واحد بین گیرنده و فرستنده شود. در جایی دیگر ابراهیمی (1371) ارتباط را این چنین تعریف می کند: ارتباط فرایندی است که توسط آن اطلاعات از طریق نظام (سیستم) مشترک علائم، نشانه ها یا رفتار منتقل می شود. یکی از ساده ترین تعاریف ارتباط توسط دوربین (2004) بیان می شود که ارتباط را به عنوان ارسال، دریافت و درک پیام تعریف می کند. جاسبی (1368) تا حدودی تعریف کامل تری از ارتباط بیان می کند و می گوید: ارتباط عبارت است از انتقال اطلاعات از یک منبع به منبع دیگر و درک آن توسط آن منبع و چهار عامل در این عمل نقش فعال دارند که عبارتند از فرستنده، دریافت کننده، مجاری ارتباط و نمادها. وود (به نقل از فیروز بخت، 1379) ارتباط را به این گونه تعریف می کند که ارتباطات میان فردی، یک تعامل گزینشی نظام مند، منحصر به فرد و رو به پیشرفت است که سازنده شناخت طرفین از یکدیگر است و موجب خلق معانی مشترک بین آنها می شود.
با توجه به تعاریف ارائه شده، ارتباط در کلی ترین معنای خود، فرایندی مستلزم انتقال اطلاعات از یک فرستنده به گیرنده است. بنابر این از تعریف فوق نتیجه می شود که هر ارتباطی مستلزم عناصر مهم ذیل است:
الف) فرستنده یا منبعی که عمل رمز گردانی ب) پیام مورد انتقال را از طریق ج) کانالی خاص د) به دریافت کننده که پیام را رمز گشایی می کند، انجام دهد (فورگاس، ترجمه بیگی، فیروزبخت، 1373).
خصوصیات فرستنده، پیام، کانال و دریافت کننده همگی بر فرایند ارتباط تأثیرات مهمی به جای می گذارند. مثلاً یک خط تلفن به عنوان کانال ارتباطی محدودیت های فیزیکی خاصی دارد (مثلاً نبود نشانه های دیداری) که هنگام استفاده از آن کانال این محدودیت ها استراتژیهای ارتباطی را بنحو مشخصی تغییر می دهند. همینطور، خصوصیات فرستنده و دریافت کننده (از قبیل پایگاه، قدرت، هوش، علایق مشترک) نیز بر استراتژیهای ارتباطی اتخاذ شده تأثیر می گذارند (همان منبع). در واقع ارتباط واکنشی متقابل بین دو یا چند نفر است که جهت انطباق و یکی کردن فعالیت شان برای رسیدن به هدفی مشترک، پیام هایی را رد و بدل می کنند. بنابر این مرحله اول ارتباط شامل عمل متقابل است بدین معنی که دو یا چند عضو با یکدیگر رابطه فعالی دارند که البته سطوح عمل اعضا با یکدیگر متفاوت است. یکی از اعضا ممکن است پیشگام بوده و برای دیگران که به وی توجه داشته و شنوندگان سخنان او هستند صحبت نماید و پس از مدتی اعضا نقش عوض می کنند؛ آنهایی که شنونده بودند نظرات خود را در ارتباط با جهت های اولین گوینده اظهار می دارند و سخنران اول، شنونده پاسخ آنها می شود. ویژگی دوم ارتباط روابط بین دو یا چند نفر را مشخص می کند و عنصر بعدی که در تعریف ارتباط وجود دارد، مبادله پیام ها بین شرکت کنندگان در عمل متقابل و انتقال و دریافت پیام های محتوی ارتباط را تشکیل می دهد و به همین دلیل است که اصطلاح ارتباط و فعالیت ارتباطی مترادف هم به کار می روند. پیام ها در اشکال مختلف انتقال می یابند. ارتباط نباید فقط مکالمه باشد؛ شرکت کنندگان از طریق نگاه، لبخند و یا از طریق لمس کردن با یکدیگر می توانند ارتباط داشته باشند (ایوانویا، ترجمه مدبرنیا، 1375).
هدف اصلی ارتباط
برقراری ارتباط و رسیدن به مفهومی مشترک هدف اصلی ارتباط است. گاه نتیجه ارتباط منفی است و مردم قادر به درک همدیگر و مشخص کردن ارتباطشان نیستند در حالی که ارتباط برقرار می کنند، کوشش دارند که موارد عدم توافق را برجسته نمایند. به همین دلیل حتی در صورت منفی بودن نیز نتایج اعمال متقابلشان از نوع ارتباطی خواهد بود. مردم در حالی که با هم ارتباط برقرار می کنند، انتظار دریافت پاسخ از همدیگر را دارند و توجه خود را نسبت به آن چیزی که طرف مقابل می گوید معطوف می کنند. به عبارت دیگر در چنین دور ارتباطی هر دو شرکت کننده فاعل هستند (همان منبع).
الگوهای ارتباطی زوجین
الگوی ارتباط سازنده متقابل زن و شوهر
ارتباط سازنده دارای نقش کلیدی در عملکرد خانواده موفق است. پژوهشگران توافق دارند که ارتباط مداوم، باز و روشن یک ویژگی اساسی خانواده های سالم است. آنها همچنین اظهار می دارند خانواده هایی که راه های صحیحی را به هنگام برقراری ارتباط به کار می گیرند، بهتر قادر به حل مسائل و مشکلات خود می باشند و رضایت بیشتری از رابطه خود دارند (عبادت پور، 1379).
الگوی ارتباط سازنده متقابل در ارتباطات زوجین نوعی الگوی ارتباطی است که در آن زن و شوهر سعی می کنند در مورد مشکل و مسئله ای که در حین ارتباط برای آنان به وجود می آید بحث و گفتگو کنند، احساساتشان را نسبت به هم ابراز نمایند و برای مشکلات خود راه حل پیشنهاد نمایند. زمانی که زوجین این الگو را در روابط خود به کار می برند هر دو احساس می کنند که همدیگر را درک می کنند و از زندگی زناشویی خود احساس رضایت می کنند (هیوی، لارسون و کریستنسن، 1996).
بیلینگز (1979)، بریچلر و وب (1977)، به نقل از ویلسون و ریچارد (1993)، دریافتند زوج هایی که در مورد عدم توافق هایشان در زندگی به بحث و تبادل نظر می پردازند و سطوح بالاتری از مشارکت را گزارش می دهند، رضایت و خشنودی بیشتری از زندگی را ابراز می دارند. سطح صمیمیت و بیان سالم تعارض در زوج ها، به وسیله توافق در ادراک و وضوح ارتباط بین همسران افزایش می یابد.
برای اداره کردن خانواده، ارتباط سالم از اهمیت بسزا برخوردار است. پدر یا مادر بودن می تواند برای زوج هایی که در مهارتهای ارتباطی از کفایت لازم برخوردارند یکی از پاداش دهنده ترین و مسرت بخش ترین تجربه های زندگی باشد. اما زمانی که والدین بر مهارتهای لازم برای برقراری ارتباط صحیح و هماهنگ مسلط نیستند، تشویش، احساس بیگانگی و تنهایی ناشی از آن، هم برای آنان و هم برای کودکان، به یک اندازه مخرب است (بولتون، ترجمه سهرابی، 1379).
چگونگی ارتباط زنان و شوهران با یکدیگر، گسترش روابط و رضایت زناشویی آنها را تحت تاثیر قرار می دهد. ستیر (1964) معتقد است که ادراکات زنان و شوهران از ارتباط زناشویی خود و ارتباط زناشویی همسرشان برای پیشرفت یا تخریب روابطشان حائز اهمیت فراوانی است. او بیان داشت هرچه تفاوت بین آنچه که شوهر از اعمال ارتباط کلامی و غیر کلامی خود و همسرش ادراک می کند با آنچه که زن از آن اعمال ارتباطی ادراک می کند بیشتر باشد، احتمال این که رابطه آنها غیر رضایت بخش باشد بیشتر است (نقل از شرفی، 1382).
مهارتهای ارتباطی مثبت، شامل فرستادن پیام های واضح و همخوان، همدلی، اظهار حمایت و مهارتهای موثر حل مساله است. برعکس مهارتهای ارتباطی منفی شامل فرستادن پیامهای ناهمخوان و سلب کننده صلاحیت، فقدان همدلی، اظهارات غیر حمایتی(منفی)، مهارتهای ضعیف حل مساله و پیامهای متناقض و دو پهلو می شود (السون و همکاران، 1989؛ به نقل از مهدویان، 1376).
ارتباط مایه حیات هر رابطه است. هنگامی که ارتباطی بی پرده، واضح و با احساس روی می دهد، رابطه تقویت می گردد. اما زمانی که به صورت تدافعی، پرخاشگرانه و ناموثر برقرار می شود رابطه را تضعیف می کند. وقتی جریان ارتباط به شکلی وسیع مسدود می شود، رابطه به سرعت رو به اضمحلال می رود و سرانجام می میرد. در جایی که مهارتهای ارتباطی مناسب وجود ندارد، عشق، میان همسران، عشاق، دوستان، والدین و فرزندان به مقدار زیادی کاهش می یابد. برای برقراری

مطلب مرتبط :   دانلود پایان نامه رشته روانشناسی در مورد شناختی رفتاری

Comments (0):

Write a comment: